Pomoc
Jak zdać maturę z języka polskiego? wróć do góry Prezentacja ustna: . Pamiętaj o ważnych terminach ustalonych przez CKE: plan wypowiedzi złóż w szkole na tydzień przed planowanym terminem egzaminu ustnego. . Skompletuj materiały pomocnicze niezbędne do twojej prezentacji, np. reprodukcje obrazów, fiszki z cytatami, fragmenty filmów. Przemyśl, w którym momencie je wykorzystasz. . Jeżeli będziesz potrzebował wideo lub komputera, zgłoś to z wyprzedzeniem. . Zaplanuj dokładnie czas wystąpienia i przećwicz je z zegarkiem w ręku. Masz do dyspozycji tylko 15 min. Pozostałe 10 min to rozmowa z komisją. . Mów głośno, zwróć uwagę na dykcję - egzaminator musi cię usłyszeć i zrozumieć. Ćwicząc w domu, poproś kogoś, aby cię słuchał. Pomoże to skorygować potencjalne usterki i ustalić tempo mówienia. . Przećwicz mowę ciała. Ogranicz zbędne gesty. . Przypomnij sobie wykorzystaną do przygotowania prezentacji literaturę podmiotu i przedmiotu. Jej znajomość jest niezbędna do rozmowy z komisją egzaminacyjną. . Powtórz pojęcia, definicje, terminy teoretyczno-literackie pojawiające się w twojej wypowiedzi. . Bądź na miejscu kwadrans przed wyznaczoną godziną i nie zapomnij o dokumencie tożsamości. . Myśl pozytywnie, opanuj stres - komisja jest nastawiona do ciebie życzliwie! Egzamin pisemny: Jaki wybrać temat prezentacji? wróć do góry Do 30 września musisz wybrać temat prezentacji maturalnej. Wyboru dokonujesz na podstawie listy otrzymanej od nauczyciela języka polskiego. Pamiętaj, że możesz zaproponować swój własny temat, ale musisz to zrobić odpowiednio wcześniej, zgłaszając to nauczycielowi, zanim zostanie ogłoszona szkolna lista tematów na rok, w którym będziesz zdawać egzamin ustny. Nie każdy temat może zostać zaakceptowany przez szkolną komisję egzaminacyjną. Pamiętaj, że zdajesz egzamin z języka polskiego, temat musi mieć odniesienie do polskiej literatury bądź języka polskiego i musi mieścić się w jednej z trzech kategorii:
Lekcje języka polskiego w największym stopniu przygotowują do tematów z pierwszej kategorii - LITERATURA; całą prezentację możesz stworzyć w oparciu o teksty poznane i omówione na lekcjach, co jest ułatwieniem i pułapką jednocześnie; jeżeli dużo czytasz, łączysz wątki i motywy, potrafisz ciekawie interpretować dzieła literackie i lubisz mówić o literaturze, przedstawiając własny punkt widzenia, to w tym dziale znajdziesz temat dla siebie. Korespondencja sztuk: Tematy z kategorii KORESPONDENCJA SZTUK wymagają prezentacji tekstów literackich w kontekście innych tekstów kultury (malarstwa, rzeźby, filmu, muzyki, fotografii etc.); daje to możliwość szerokiego wyboru i stworzenia bardzo efektownej prezentacji; tematy te zazwyczaj wykraczają poza program nauczania i wymagają ilustrowania omawianych zjawisk, a więc upewnij się wcześniej, że możesz zdobyć odpowiednie ilustracje; jeżeli twoje zainteresowania wykraczają poza program języka polskiego, umiesz syntetyzować różne zjawiska w sztuce, wybierz temat z tego działu. Język: W kategorii JĘZYK zamieszczone są tematy wymagające opanowania precyzyjnej terminologii koniecznej do przedstawienia zagadnień z zakresu nauki o języku; są to tematy dotyczące zazwyczaj jednego, konkretnie wskazanego problemu, który należy szczegółowo opracować w oparciu o rzetelną analizę przykładów; jeżeli lubisz ściśle wskazany zakres problemowy i masz zdolności analityczne, tu znajdziesz temat dla siebie. Jak przygotować plan prezentacji? wróć do góry Informator maturalny Centralnej Komisji Egzaminacyjnej podaje strukturę planu prezentacji. Wygląda ona następująco: Imię i nazwisko TEMAT I Literatura podmiotu II Literatura przedmiotu III Ramowy plan wypowiedzi Określenie problemu Kolejność prezentowanych argumentów Wnioski IV Materiały pomocnicze ................................................. ................................................. ................................................. podpis zdającego Plan musisz oddać na tydzień przed terminem egzaminu. Pamiętaj, że możesz mieć go ze sobą na egzaminie. To duże ułatwienie! Jak napisać bibliografię? wróć do góry Bibliografia składać się z dwóch części: literatury podmiotu i literatury przedmiotu. literatura podmiotu - zawrzesz w niej teksty kultury (np.: dzieła literackie, filmy, teksty reklam, reprodukcje obrazów, przykładowy materiał językowy), które będziesz omawiać w trakcie wystąpienia - przedmiot dociekań, analizy, interpretacji. literatura przedmiotu - tu zamieścisz pozycje, opracowania (np.: słowniki, leksykony, szkice krytycznoliterackie), które wykorzystasz w pracy nad prezentacją. Ona pomoże ci zrozumieć temat, pogłębić interpretacje, jest źródłem terminologii, pozwala tworzyć i precyzować definicje. Na co uważać, tworząc bibliografię Nie wpisuj do literatury podmiotu dzieł, których nie będziesz prezentować, bibliografia nie jest spisem możliwych do wykorzystania w danym temacie przykładów. To, co zamieszczone, musi być omówione. Dokonując wyboru, uwzględnij fakt, że prezentacja trwa ok. 15 min. Komisja może przerwać przedłużające się wystąpienie, co negatywnie wpłynie na jego ocenę. Pozostałe 10 min to rozmowa z komisją. Konstruując bibliografię, korzystaj z wielu źródeł pozyskiwania informacji: - przejrzyj uważnie swój podręcznik i sprawdź sugestie bibliograficzne znajdujące się pod rozdziałami lub na marginesach - skorzystaj z opracowań ogólnych, słowników motywów literackich, leksykonów bohaterów lektur szkolnych, słowników tematycznych (terminów literackich, symboli, tradycji kultury, etc.), w wielu wydaniach hasła opatrzone są rzetelną bibliografią. Pamiętaj o alfabetycznym uporządkowaniu pozycji bibliograficznych. W rozmowie możesz zostać zapytany o każdą pozycję zamieszczoną w bibliografii podmiotu lub przedmiotu, więc szczegółowo zaznaczaj, wskazując w opisie rozdziały lub strony, z których korzystałeś. Pamiętaj! Na miesiąc przed terminem egzaminu musisz dostarczyć nauczycielowi języka polskiego bibliografię Twojej prezentacji. Jak ocenia komisja maturalna? wróć do góry Zapoznaj się z kryteriami oceniania twojej prezentacji. Sprawdź, jak poszczególne elementy wpływają na ogólną punktację. I Prezentacja tematu (25% ogólnej punktacji) 1. Zawartość merytoryczna (realizacja tematu): Materiał rzeczowy jest trafnie dobrany i wyselekcjonowany. Uczeń wnikliwie interpretuje treść przywoływanych tekstów kultury i rozpoznaje je w szerokim kontekście. Podejmuje podstawowe problemy związane z tematem na tle różnorodnych obszarów twórczości artystycznej i gałęzi humanistyki. Teza wystąpienia sformułowana jest zrozumiale, a wyczerpująca argumentacja pozostaje w związku z tematem. Zagadnienia towarzyszące myśli przewodniej prowadzą do sformułowania ogólnych wniosków. Syntetyczne ujęcie tematu uczeń opiera na rzetelnym odtwarzaniu i przywoływaniu sądów. Zasadnie dobiera cytaty, funkcjonalnie wykorzystuje materiały pomocnicze, prezentuje własne opinie. Dokonuje samodzielnej interpretacji materiału w związku z wiodącą problematyką, formułuje oryginalne sądy wartościujące. 2. Kompozycja: Wypowiedź organizuje właściwy układ i proporcja podstawowych elementów, na które składają się: wstęp, teza, wprowadzenie, uargumentowane rozwinięcie, logiczne wnioskowanie, sądy podsumowujące. Uczeń wzbogaca argumentację poprzez uzasadnione dygresje. Kompozycja prezentacji jest spójna i dostosowana do czasu przewidzianego na wystąpienie. II Rozmowa (35% ogólnej punktacji) Uczeń rozumie treść i sens pytań. Formułuje poprawne merytorycznie odpowiedzi, odwołując się do przygotowanej w tym celu bibliografii i wiedzy spoza kanonu lektur szkolnych. Stopień ogólności i szczegółowości odpowiedzi dostosowuje do wymogów pytania. Podejmuje rzeczową polemikę w oparciu o zrozumienie stanowiska rozmówcy i skutecznie broni własnych poglądów. Wypowiada się swobodnie, przekonująco przedstawia własne racje. III Język prezentacji i rozmowy (40% ogólnej punktacji) Uczeń kształtuje wypowiedzi zgodnie z zasadami poprawności języka mówionego w zakresie ortofonii, fleksji, leksyki, frazeologii i składni. Przestrzega zasad etykiety językowej, zachowuje styl właściwy dla sytuacji oficjalnej, stosuje środki językowe typowe dla sytuacji rozmowy. Mowa ucznia wskazuje na sprawne posługiwanie się terminologią specjalistyczną i bogaty zasób słownictwa. Język wypowiedzi jest komunikatywny i wyraźnie zindywidualizowany. Kilka porad dotyczących egzaminów ustnych! wróć do góry Nigdy nie mów, że czegoś nie umiesz - możesz czegoś nie pamiętać. Gdy zupełnie nie wiesz, co powiedzieć, spróbuj poprosić o dodatkowe wyjaśnienia. Ćwicz przed egzaminem umiejętność przygotowania się do odpowiedzi na trzy pytania w ciągu dwudziestu minut. Przed samym egzaminem koniecznie znajdź dostateczną ilość czasu na relaks psychiczny i fizyczny. Ubierz się odpowiednio do chwili - elegancko, wygodnie i jednocześnie tak, aby nie zwracać na siebie uwagi strojem. Nie sprawdzaj odpowiedzi na pytania, na które odpowiadali koledzy przed tobą - prawdopodobnie nie dostaniesz takiego pytania, a tylko niepotrzebnie wpadniesz w panikę. Wchodząc do sali egzaminacyjnej, przywitaj się. Bardzo uważnie czytaj pytania - często zdarza się, że spora część odpowiedzi zawarta jest w samym pytaniu. Przed odpowiedzią koniecznie przygotuj sobie plan odpowiedzi, najlepiej w punktach. Odpowiedź zacznij od tematu, w którym czujesz się najpewniej. Staraj się mówić pełnym głosem. Zdecydowanie unikaj nieudolnych sformułowań typu: "jak już powiedziałem", "jak wiadomo", "wydaje mi się", itp. W czasie odpowiedzi nie baw się długopisem i oczywiście nie żuj gumy. Unikaj chaotycznej gestykulacji - jeśli masz do tego skłonności, trzymaj oburącz np. długopis. Jeśli poczujesz pustkę w głowie z powodu emocji - zastosuj proste techniki relaksacyjne, np. kilka głębokich oddechów (to naprawdę działa!), możesz też głośno powiedzieć o tym, co czujesz, np. że bardzo się denerwujesz - to pozwoli pozbyć się tremy. Nigdy nie rezygnuj z odpowiedzi, z pewnością znajdziesz w głowie jakieś informacje związane z tematem. Nigdy nie mów, że czegoś nie umiesz - możesz czegoś nie pamiętać. W sytuacji, gdy zupełnie nie wiesz, co powiedzieć, spróbuj poprosić o dodatkowe wyjaśnienia - nie masz nic do stracenia, najwyżej nie otrzymasz pomocy. Uśmiechaj się i patrz w oczy, czyli daj się polubić. Co zrobić, aby się dobrze zaprezentować? wróć do góry Prezentacja maturalna to nie tylko świetnie przygotowana treść, ale także umiejętne wyeksponowanie Twoich walorów osobistych. Ludzie zwracają uwagę nie tylko na to, CO mówisz, ale także JAK to mówisz . Pamiętaj, że Twoja prezentacja ma kilka celów: musisz pokazać się z jak najlepszej strony, udowodnić, że jesteś świetnie przygotowany, posiadasz umiejętności komunikacyjne, a Twoja prezentacja wyczerpuje temat. Bardzo ważne jest więc, aby kolejne kroki Twojego wystąpienia prowadziły do udowodnienia postawionej tezy i abyś zachowywał się w odpowiedni sposób.
|
 |